Kunst Haus Wien. Museum Hundertwasser

Het gebouw begon zijn leven in 1892 als de Thonet meubelfabriek, de geboorteplaats van die iconische bistrostoelen van gebogen hout die je in elk Weens café ziet. Eind jaren 80 kreeg Friedensreich Hundertwasser het echter in handen. Hij besteedde twee jaar aan het strippen van de industriële schil om deze te vervangen door zijn kenmerkende organische chaos. Het museum opende in april 1991 en is sindsdien een pionier op milieugebied. In 2018 ontving het het Oostenrijkse ecolabel. Na een grondige renovatie van acht maanden in 2023, heropende het op 29 februari 2024. Nu is het 75% energiezuiniger, wat bewijst dat zelfs een 19e-eeuwse fabriek voorop kan lopen in duurzaamheid.

Het Kunst Haus Wien is een fysieke middelvinger naar het rastersysteem. Hundertwasser haatte de steriele aard van moderne dozen, dus bouwde hij een manifest waar je doorheen kunt lopen. De gevel is een lappendeken van glas, metaal en baksteen, bijeengehouden door keramische randen die weigeren waterpas te blijven. Het is meer dan alleen een eigenzinnige buitenkant. Ruim 250 plantensoorten zijn verweven in de structuur. Dit is niet zomaar decoratie. De bomen die uit de ramen groeien helpen het gebouw te koelen en de lucht te zuiveren, een concept waar Hundertwasser al decennia voor pleitte voordat groene daken hip waren. Binnen zien de kolommen eruit als smeltende lolly's en de vloeren deinen als de zee. Je kunt hier niet doorheen haasten. De architectuur dwingt een langzamer tempo af en eist dat je aandacht schenkt aan elke tegel en houten plank. Sinds de update in 2024 draait de hele plek op hydrothermische energie. Het functioneert eindelijk zo duurzaam als de maker altijd voor ogen had.

Dit is de ultieme plek om in het hoofd van Hundertwasser te kruipen. Twee verdiepingen huisvesten 's werelds grootste collectie van zijn werk, en het is een trip in technicolor. Je ziet de beroemde spiralen, levendige schilderijen en cellulaire patronen die zijn stijl definieerden. Hij schilderde niet alleen; het museum toont zijn veelzijdigheid met houtsneden, litho's en enorme wandtapijten die zwaar aanvoelen van de details. Sla de architectuurmodellen echter niet over. Deze miniaturen tonen zijn wereldwijde visie op beboste daken en organisch stedelijk leven. Ze bieden de nodige context voor het gebouw waarin je staat. Ook zijn manifesten hangen hier. Lees ze en je zult beseffen dat hij niet alleen een kunstenaar was, maar ook een radicale ecoloog die schilderen zag als een wapen tegen de vernietiging van de natuurlijke wereld.

De bovenste verdiepingen en de Garage-galerij trekken het gesprek naar het heden. Hier bevestigt het Kunst Haus Wien zijn reputatie als knooppunt voor hedendaagse fotografie en ecologische kunst. Dit zijn niet zomaar mooie plaatjes. De wisselende tentoonstellingen focussen op de klimaatcrisis, biodiversiteit en hoe we momenteel de planeet toetakelen. Het is direct en noodzakelijk. In 2024 was het museum de thuisbasis van de Vienna Climate Biennale, wat bewijst dat het het centrum is van de groene culturele scene van de stad. De curatie is scherp, met internationale fotografen die zware thema's aanpakken zonder saai te worden. Trek minstens een uur uit voor deze verdiepingen. Ze veranderen het museum van een historisch eerbetoon in een levend onderdeel van de wereldwijde klimaatdialoog.