Keizerlijke Schatkamer Wenen

De collectie begon in 1337 als een privéverzameling juwelen en relikwieën in de sacristie van de koninklijke kapel van de Hofburg. Tegen 1556 nam Keizer Ferdinand I de rijkdom van de familie serieus en huurde hij Jacopo Strada, een antiquair uit Neurenberg, in om deze te beheren. De speciale vleugel voor de schatkamer werd begin 1700 gebouwd. Tijdens de Napoleontische oorlogen werd het spannend; tussen 1794 en 1800 werden de regalia van het Heilige Roomse Rijk vanuit Neurenberg en Aachen naar Vienna gesmokkeld om ze voor de Franse troepen te verbergen. Ze zijn nooit meer weggegaan. Keizerin Maria Theresa splitste de goederen in het midden van de 18e eeuw op in Wereldlijke en Geestelijke stapels. Een enorme renovatie van vier jaar werd in 1987 voltooid, waarmee de 21 kamers van de Schweizerhof naar de moderne tijd werden gebracht met betere verlichting en beveiliging.

Het museum is overzichtelijk verdeeld in twee helften. De Wereldlijke Schatkamer is een tijdlijn van 21 kamers vol Habsburgs politiek ego. Je ziet de instrumenten die 600 jaar lang werden gebruikt om Europa te besturen. Het gaat niet alleen om goud; het gaat om de strategische huwelijken en oorlogen die een rijk opbouwden. Elke met edelstenen bezette rijksappel was een teken van absolute autoriteit. Aan de andere kant toont de Geestelijke Schatkamer het diepe, vaak ceremoniële, religieuze leven van de familie. Het staat vol met zilveren monstransen en zijden gewaden die werden gebruikt bij missen aan het hof. Hier vervaagt de lijn tussen God en Keizer. Je ziet hoe deze heersers relikwieën gebruikten om te bewijzen dat ze een goddelijk recht hadden om te leiden. Het vakmanschap evolueert naarmate je verder loopt, van robuust middeleeuws goud naar het verfijnde, delicate barokwerk uit latere eeuwen. Het is een enorme concentratie van rijkdom op een zeer kleine oppervlakte.

Verlaat het museum niet zonder de 10e-eeuwse Keizerskroon van het Heilige Roomse Rijk te zien. Deze is achthoekig, onhandig en bezaaid met ongeslepen saffieren. Het is de belangrijkste kroon ter wereld. Vergelijk hem met de Oostenrijkse Keizerskroon uit 1602, een meesterwerk van diamanten en robijnen bekroond met een enorme blauwe saffier. Als je van legenden houdt, zoek dan de Heilige Lans. Heersers geloofden ooit dat deze speerpunt een spijker van het Ware Kruis bevatte en overwinning in de strijd garandeerde. Dan is er de 2,5 meter lange narwaltand, waarvan de familie eeuwenlang volhield dat het een eenhoornhoorn was. Je vindt er ook een enorme agaatvlakte waarvan men ooit fluisterde dat het de Heilige Graal was. Zoek naar de gewaden van de Orde van het Gulden Vlies; ze zijn zwaar van het gouddraad en de geschiedenis. Voor iets menselijkers kun je de persoonlijke juwelen van Keizerin Sisi bekijken of de verguld zilveren wieg die gemaakt is voor de zoon van Napoleon.

Je vindt het museum in de Schweizerhof. Dit is het oudste deel van de Hofburg Palace en het voelt nog steeds als een vesting. Je komt binnen via de rood-zwarte Zwitserse Poort, vernoemd naar de bewakers die hier ooit de wacht hielden voor Maria Theresa. Er is zelfs een droge gracht en een ophaalbrug. Binnen verandert de sfeer; de renovatie in de jaren 80 veranderde deze eeuwenoude kamers in hightech kluizen. De galerijen zijn donker en de verlichting is uitsluitend op de objecten gericht. Het is minimalistisch en houdt je ogen op het goud gericht, zonder afleidingen. Ondanks de ligging in het midden van een moderne hoofdstad, sluiten de dikke stenen muren al het stadslawaai buiten. Je bent slechts enkele stappen verwijderd van de Spaanse Rijschool en het Sisi Museum, maar binnen in de schatkamer voelt het als de 16e eeuw. Het is een verstilde brug naar het hart van het Habsburgse rijk.