Kunst Haus Wien – Muzeum Hundertwassera

Budynek rozpoczął swój żywot w 1892 roku jako fabryka mebli Thonet – miejsce narodzin kultowych krzeseł giętych, które można spotkać w każdej wiedeńskiej kawiarni. Jednak pod koniec lat 80. przejął go Friedensreich Hundertwasser. Spędził dwa lata na patroszeniu przemysłowej skorupy i zastępowaniu jej swoim charakterystycznym organicznym chaosem. Muzeum otwarto w kwietniu 1991 roku i od tego czasu jest pionierem ochrony środowiska. W 2018 roku otrzymało austriacki certyfikat Eco-Label. Po ośmiomiesięcznej modernizacji w 2023 roku, zostało ponownie otwarte 29 lutego 2024 roku. Obecnie jest o 75% bardziej efektywne energetycznie, udowadniając, że nawet XIX-wieczna fabryka może przewodzić w walce o zrównoważony rozwój.

Kunst Haus Wien to architektoniczny manifest sprzeciwu wobec systemu siatki. Hundertwasser nienawidził sterylnej natury nowoczesnych „pudełek”, więc zbudował manifest, po którym można spacerować. Fasada to mozaika szkła, metalu i cegły, spojona ceramicznymi obramowaniami, które odmawiają trzymania poziomu. To coś więcej niż tylko ekscentryczny wygląd. W strukturę wpleciono ponad 250 gatunków roślin. To nie tylko dekoracje – drzewa wyrastające z okien pomagają chłodzić budynek i oczyszczać powietrze. Hundertwasser promował tę koncepcję na dziesięciolecia przed tym, jak zielone dachy stały się modne. Wewnątrz kolumny wyglądają jak topniejące lizaki, a podłogi falują niczym morze. Tu nie można się śpieszyć. Architektura wymusza wolniejsze tempo, wymagając interakcji z każdym kaflem i deską. Od aktualizacji w 2024 roku całe miejsce działa na energii hydrotermalnej, funkcjonując tak ekologicznie, jak zawsze planował jego twórca.

To najlepsze miejsce, by zajrzeć do głowy Hundertwassera. Dwa piętra mieszczą największą na świecie kolekcję jego dzieł, będącą prawdziwą podróżą przez feerię barw. Zobaczysz tu słynne spirale, tętniące życiem obrazy i komórkowe wzory, które zdefiniowały jego styl. Nie ograniczał się tylko do malarstwa – muzeum prezentuje jego wszechstronność poprzez drzeworyty, litografie i ogromne gobeliny pełne detali. Nie pomijaj modeli architektonicznych. Te miniatury ukazują jego globalną wizję zalesionych dachów i organicznego życia miejskiego, nadając kontekst budynkowi, w którym się znajdujesz. Są tu również jego manifesty. Czytając je, zdasz sobie sprawę, że nie był tylko artystą, ale radykalnym ekologiem, który postrzegał malarstwo jako broń przeciwko niszczeniu świata przyrody.

Górne poziomy oraz galeria Garage przenoszą dyskusję w czasy współczesne. To tutaj Kunst Haus Wien ugruntowuje swoją reputację centrum współczesnej fotografii i sztuki ekologicznej. To nie są tylko ładne zdjęcia. Rotacyjne wystawy skupiają się na kryzysie klimatycznym, bioróżnorodności i tym, jak obecnie niszczymy planetę. Przekaz jest bezpośredni i niezbędny. W 2024 roku muzeum gościło Vienna Climate Biennale, udowadniając, że jest sercem zielonej sceny kulturalnej miasta. Kuratela jest wyrazista, prezentując międzynarodowych fotografów, którzy mierzą się z trudnymi tematami w sposób wciągający. Poświęć przynajmniej godzinę na te poziomy. Zmieniają one muzeum z historycznego hołdu w żywą część globalnej debaty klimatycznej.